سایت رسمی جماعت دعوت و اصلاح

نویسنده‌: محمّد ملاّزاده‌

هویت اسلامی محصول اعتدال اسلامی
دین اسلام، دین اعتدال و میانه‌روی، گذشت و تسامح، توازن و تعامل است نه دین افراط و تفریط، خشونت و استبداد.
مسلمانان شاگردان مدرسه قرآن هستند. تربیت‌یافته‌ی مکتب اسلام‌اند، مسلمانان در قرآن کریم به «امت وسط» توصیف شده‌اند و این وصف، آنها را از بقیه‌ی امم و ملل امتیاز می‌بخشد.
وَکَذَلِکَ جَعَلْنَاکُمْ أُمَّةً وَسَطاً لِتَکُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ وَیَکُونَ الرَّسُولُ عَلَیْکُمْ شَهِیداً (بقره: 143).
«همچنین شما را امتی وسط (معتدل) قرار دادیم تا بر دیگر مردمان شاهد باشید و رسول خدا بر شما شاهد و گواه باشد».

در جواب این سؤال، که به پاسخی مفصّل نیاز دارد، این مطلب نسبتاً مختصر را، به عرض سائل محترم می‌رسانیم؛ امیدواریم که روشنگر باشد.
«کافر» ـ که در برابر مؤمن قرار دارد ـ به کسی گفته می‌شود، که به نسبت واقعیت‌های اساسی و بنیادین، که وجود عموماً، و بشریّت خصوصاً، در موجودیت و حرکت خود، به آنها بستگی دارد، و ایمان به آنها در دادن جهت به زندگی انسان نقش اساسی ایفا می‌کند، معرفت و شناخت پیدا کرده باشد. امّا این انسان آگاهانه و بعد از این شناخت، به خاطر برتری‌طلبی، و به خاطر مقام و موقعیت، و روابط گوناگون، و تعلّقات مادّی، و امتیازاتی که به آنها دل بسته است، نمی‌خواهد خود را با آنچه شناخت او اقتضا دارد تطبیق کند، و آمال و عواطف خود را با آن هماهنگ و هم‌جهت سازد. و به اصطلاح خاصّ: ایمان نمی‌آورد.

نویسنده‌: صلاح‌الدین بهرامی

برای من زمان فروتنی می‌زاید و این عرف زندگی انسانی است. با خودم فکر می‌کردم چرا خدا آشکار نمی‌شود؟ چرا حضور قاطعش را در زندگی نمی‌نمایاند؟ اگر موسی نیستم از فرعون هم کمترم مگر؟ به او نُه نشانه یقینی می‌دهد -آیاتی که هر بیننده را متحیّر می‌گرداند- پس آیات من کو؟ با خودم می‌گفتم این خدایی که گهگاه سری بر آستانش می‌نهم مال ذهن خودم است هرچه بیشتر بخواهمش بیشتر می‌شود اما در آخر کار حبابی است که از آن چیزی جز هیچ نمی‌ماند، ما خودمان را می‌پرستیم با سرزنش کردن خود. فکر می‌کردم خدا را با ما کاری نیست.

نام گفت‌وگو شونده: طارق رمضان
مترجم: نیکو پرهیزگاری

طارق رمضان (متولد 26 اگوست 1962 - سوئیس) از اسلام‌شناسان مطرح جهان است. او به تدریس درس مطالعات اسلامی معاصر در دانشکده مطالعات شرقی دانشگاه آکسفورد اشتغال دارد. رمضان در عین حال نوه حسن البنا، بنیان‌گذار «اخوان‌المسلمین» است. به قلم او کتاب‌های متعدد و مؤثری نیز با موضوع اسلام و غرب منتشر شده است.

نویسنده‌: دکتر عبدالوهاب مسیری
مترجم: داود نارویی

برخی کسان تمایل دارند گفتمان اسلامی را به عنوان گفتمانی تک‌بعدی به تصویر بکشند. جای تردید نیست که دین اسلام، بر مبنای اعتقاد به توحید استوار است. اما توحید به معنای تک‌گرایی نیست. توحید یعنی آنکه خدای واحد، با انسان و هستی تفاوت دارد و از آن‌ها منزه است. «واحد» فقط خداست و جز او هر چه هست، «بسیار» است. گفتمان اسلامی» کلام خدا نیست، بلکه عبارت از اجتهادها و کوشش‌های فکری مسلمانان در قلمرو زمان و مکان است. از این‌رو، گفتمان اسلامی، متنوع و بسیار است. تاریخ مسلمانان، بازنمود این کثرت و تنوع است.

نویسنده‌: محمّد ملاّزاده‌

تعریف هویت
کالبدشکافی هویت از این رو ضرورت پیدا می‌کند که طرفداران گرایشهای مختلف فکری و سیاسی پیرامون معنی و مفهوم آن اختلاف‌نظر فراوان پیدا کرده و به ارائه‌ی تعاریف گوناگون از آن برخاسته‌اند. ما مسلمانان به لحاظ اینکه در حوزه‌ی فرهنگ اسلامی می‌اندیشیم و براساس آن پیرامون اشیاء حکم صادر می‌کنیم طبیعی است که تعریف مخصوص خود را از واژگان داشته باشیم.

«إنَّ اللهَ لایُغَیِّرُ مَا بِقَومٍ حَتَّی یُغَیِّرُوا مَا بِأنْفُسِهِمْ» (رعد/11)
تغییر یک قانون است و نیازمندِ دانش تغییر، جرأت و شهامت برای تغییر، قدرت تغییر و تقوای تغییر است.
تغییر باید با حکمت و هوشمندی صورت پذیرد. با توجه به آیه، دو تغییر مورد نظر است. یک تغییر از سوی ما و یک تغییر از سوی خدا؛ اما تغییر ما مقدم بر تغییر از سوی خداست.

این مقاله از نه نکته تشکیل شده، که از حکمت‌های بی‌شمار رمضان، نه نکته‌ی آن را بیان می‌کند. «‏شَهْرُ رَمَضَانَ الَّذِیَ أُنزِلَ فِیهِ الْقرآن هُدًى لِّلنَّاسِ وَبَیِّنَاتٍ مِّنَ الْهُدَى وَالْفُرْقَانِ»

پیشرفت علمی در این سده فواید و منافع شامل و گسترده روزه که خداوند آن را بر مسلمانان فرض کرده از همه‌ی جنبه‌های روحی و بدنی و درمانی و پیش گیری از بیماری‌ها را به اثبات رسانده ... و روزه یکی از ارکان اسلام است:
«یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ کُتِبَ عَلَیْکُمُ الصِّیَامُ کَمَا کُتِبَ عَلَى الَّذِینَ مِن قَبْلِکُمْ لَعَلَّکُمْ تَتَّقُونَ» (بقره: 183)
‏«ای کسانی که ایمان آورده‌اید! بر شما روزه واجب شده است، همان گونه که بر کسانی که پیش از شما بوده‌اند واجب بوده است، تا باشد که پرهیزگار شوید. »‏

روزه ماه مبارک رمضان در سال دوم هجرت نبوی (ص) قبل از مشروعیت جهاد بر امت اسلامی فرض گردید، آری! بر امتی که بنا است تا با قیام به فریضه‌ی جهاد، عهده‌دار مأموریت تحکیم دین خدای عزوجل در روی زمین گردد، فرضیت روزه نیز بسیار مهم است، زیرا روزه میدان آزمایش اطاعت و انقیاد انسان برای پروردگار، جلوه‌گاه پیروزی اراده و عزم تصمیم و اوجگاه اعتلای وی بر همه‌ی وابستگی‌های جسمی و شهوانی است که همه‌ی این‌ها خصائل بسیار ضروری برای آماده‌سازی نفوس انسان‌های مؤمن مجاهد در راه خدا است،