پاسخ به سؤالات فقهی

ایمیل خود را وارد کنید تا پاسخ‌های فقهی به صورت خودکار برایتان ارسال شود:

برای ارسال سؤالات فقهی خود به این آدرس مراجعه نمایید.

شماره: 1353
سؤال 1353: آیا بکار بردن لفظ برادر برای غیر مسلمانان مثلا مسیحی، یهودی و... جایز است؟ خداوند در قرآن می فرماید: مؤمنان برادر یکدیگرند.
1393/07/17
ادامه سؤال:
-تبریک و برگزاری جشن کریسمس و والنتاین و... جایز است؟ -صحیح بخاری و مسلم به‌طور صددرصد موثق هستند؟
جواب:

خداوند فرموده است: (انما المومنون اخوة)«مومنان تنها رابطه برادری با هم دارند نه هیچ رابطه دیگری» بنابراین برادری با غیر مؤمن نفی نشده است و می‌توان غیر مسلمان را به عنوان هم‌نوع، برادر خطاب کرد. و با توجه به این‌که فرد مؤمن، خیرخواهِ تمام انسانها و رحمت برای همه است، می‌تواند دیگران را برادر خود تلقی کند. چون همه از آدم هستیم.
برگزاری جشن کریسمس و اعیاد ادیان دیگر برای مسلمان جایز نیست. اما تبریک گفتن به طرفداران این اعیاد اگر شرک نباشد نوعی احترام به آنان به شمار می‌آید و مشکلی ندارد اما برخی علما تبریک گفتن اعیاد ادیان دیگر به غیر مسلمان را حرام دانسته‌اند.
حدیث‌های کتاب صحیح بخاری و مسلم احتمال صحیح بودنشان بیشتر است و احتمال یافتن حدیث ضعیف در صحیح بخاری و مسلم کم است، اما این احتمال به صفر نمی‌رسد. حتی برخی محدثین مانند دار القطنی تعدادی از حدیث‌های بخاری و مسلم را ضعیف دانسته‌اند.

شماره: 1352
سؤال 1352: می‌خواستم بدونم فرق نذر و عهد و قسم چیه؟ آیا کفاره‌ی شکستنشون یکسانه؟
1393/07/17
جواب:

نذر یعنی فرد عبادتی مانند: نماز ، روزه، صدقه و... را برخود واجب گرداند مثلاً بگوید: اگر مریضی فرزندم بهبود یابد یک گوسفند در راه خدا می‌بخشم. که در این صورت واجب است آن‌را انجام بدهد و تخلف از آن گناه محسوب می‌شود و کفاره دیگری جز انجام آن نذر، وجود ندارد. عهد اگر با خدا بسته ‌شود همان نذر خواهد بود.
اما اگر عهد با بنده بسته شود باید مطابق آن عمل شود همچنانکه در بیان ویژگی مومنان فرموده است: (والذین هم لأماناتهم وعهدهم راعون)
سوگند یا قسم به خدا اگر شکسته شود کفاره آن تهیه‌ی لباس یا یک وعده غذا برای ده نفر فقیر است. اگر نتوانست سه روز روزه بگیرد چنان که در قرآن آمده است: (...فَكَفَّارَتُهُ إِطْعَامُ عَشَرَةِ مَسَاكِينَ مِنْ أَوْسَطِ مَا تُطْعِمُونَ أَهْلِيكُمْ أَوْ كِسْوَتُهُمْ أَوْ تَحْرِيرُ رَقَبَةٍ فَمَن لَّمْ يَجِدْ فَصِيَامُ ثَلَاثَةِ أَيَّامٍ ذَلِكَ كَفَّارَةُ أَيْمَانِكُمْ إِذَا حَلَفْتُمْ وَاحْفَظُوا أَيْمَانَكُمْ كَذَلِكَ يُبَيِّنُ اللَّـهُ لَكُمْ آيَاتِهِ لَعَلَّكُمْ تَشْكُرُونَ)[مائده:89]

شماره: 1351
سؤال 1351: با سلام. یک نفر آقا از آشنایان از چشم‌چرانی و تلفن‌های مشکوک زنش گله دارد. از راه‌های مختلف سعی کرده زنش را منصرف کند اما همسرش حاضر به تغییررفتار نیست. راه حل چیست؟ باتشکر
1393/07/17
جواب:

ممکن است ایراد از جانب شوهر باشد و ایشان در روابط جنسی با همسرش به نوعی کوتاهی کند و حق او را اداء ننماید. در این رابطه بهتر است به روان پزشک مراجعه کنند و مرد در زمینه شناخت زنان و رفتار جنسی درست با آنان کتاب‌هایی را مطالعه کند.

شماره: 1350
سؤال 1350: با سلام؛ خوردن گوشت خر یا شیر خر چه حکمی دارد؟ اگر به بچه خورانده شود چه حکمی دارد؟
1393/07/17
جواب:

مطابق روایات گوشت و شیر الاغ اهلی حرام است و اگر به بچه داده شده، دیگر تکرار نشود. در صحیح بخاری و مسلم آمده است که رسول خدا(ص) در جنگ خیبر از ازدواج موقت و خوردن گوشت الاغ اهلی نهی فرمود.
عن علی بن ابی طالب ان النبی(ص): (نهی عن نکاح المتعه یوم خیبر و عن لحوم الحمر الاهلیه)[متفق علیه]

شماره: 1349
سؤال 1349: سلام. بحمدالله بنده يك فرزند دارم و خانمم دوباره باردار است. از آنجايي كه خانم بنده هنگام بارداري، حاملگي بسيار سختي دارند و حتي با گذشت چند ماه از دوران بارداري قادر به انجام امور خود و منزل نبوده و قادر به تحمل هيچ بويي نيست
1393/07/17
ادامه سؤال:
حتي از بوي غذاي همسايه به شدت مريض شده و دايماً حالت استفراغ دارد. از گوشت و چاي و غذاهايي مثل سوپ و آش و ... متنفر ميشود حتي نسبت به همسر و فرزند و تلويزيون و... آلرژي دارد. از افراد نزديك خانواده و فاميل بدش مي‌آيد و بالاخره شرايط بسيار بد زندگي براي كل اعضاي خانواده بوجود آمده است. خود وي نيز تا سر حد مرگ ميرود. به چندين پزشك هم مراجعه كرديم ميگويند كه بعضاً براي بعضي از خانمها پيش مي‌آيد و استثناست و حالت طبيعي محسوب مي‌شود. استفاده از مواد ضد بارداري نظير آيودي و قرص و ... نيز بسيار براي خانمم مضر است. سوال: آيا اجازه بستن لوله رحم از نظر شرعي براي ما حلال است و يا حرام؟ آيا اين مورد را ميتوان جزء ضرورت به‌حساب آورد. آيا مشمول تغيير خلقت مي‌شود يا نه؟ لطفا صريحاً حلال يا حرام بودن آن‌ را ذكر كنید؟
جواب:

بنابر ظاهر بیانات شما حالت همسر شما هنگام بارداری ویژه بوده و ممانعت از بچه‌دار شدن شما حالت اضطرار است؛ البته برخی از علما به استناد روایاتی ممانعت از بچه‌دار شدن را در حالت عادی و به ‌صورت طبیعی نیز جایز دانسته‌اند. در کتاب‌های معتبر حدیث از جمله بخاری و مسلم از جابربن عبدالله روایت شده است که ما در عصر پیامبر(ص) عزل می‌کردیم [یعنی منی را داخل رحم زن خالی نمی‌کردیم] و پیامبر(ص) ما را از این کار نهی ننمود.

شماره: 1348
سؤال 1348: سلام. بنده تصمیم دارم که مبلغی را به عنوان سپرده‌گذاری در یکی از بانک‌ها واریز کنم و با سودی که از بانک دریافت می‌کنم برای پرداخت بدهی‌های خانواده و یا پرداخت اجاره استفاده کنم، حکم سود دریافتی در این مورد چیست؟
1393/07/17
ادامه سؤال:
متاسفانه شرایط بنده و اعضای خانواده به گونه‌ای است که با مقدار زیادی بدهی روبرو هستیم و این مدت با کمکی که از دوستان گرفتم فقط دو میلیون تومان پول دارم. از آنجایی که این مقدار پول کفاف پرداخت بدهی‌ها و هزینه‌های زندگی را نمی‌کند و همچنین اگر قصد ایجاد کسب و کار با این مبلغ را داشته باشم اصلاً بازدهی کافی برای تأمین مخارج را ندارد، لذا تصمیم به گرفتن سود از بانک در قبال سرمایه گذاری را گرفتم. لطفاً بفرمایید حکم استفاده از این سود برای من و خانواده‌ام چیست؟ آیا از سود می‌توان بدهی‌ها و اجاره را پرداخت کرد؟
جواب:

طبق آیات آخر سوره بقره ربا برای پرداخت کننده و دریافت کننده حرام است. شما بهتر است با توکل به رزاقیت خداوند به دنبال روزی حلال بروید. اما خداوند به بنده اجازه داده است در حالت اضطرار به اندازه رفع اضطرار از حرام استفاده کند. اگر شرائط زندگی شما در حالت اضطرار باشد، برخی علماء سپرده گذاری در بانک را جایز دانسته‌اند.

شماره: 1347
سؤال 1347: آیا ارتباط دوستی با زن متاهلی که بمدت 10 سال از همسر خود جدا خوابیده و هیچگونه ارتباط جنسی با همدیگر نداشته‌اند و صرفاً بخاطر شرایط خاص(فرزند) در یک خانه زندگی می‌کنند حرام است؟
1393/07/17
جواب:

بله حرام است. ارتباط جنسی یا خلوت با جنس مخالف جز از طریق نکاح و ازدواج شرعی حرام است.

شماره: 1345
سؤال 1345: زمین‌های منطقه ما در معرض سیلاب است. مردم در زمین‌های‌شان آب‌بندان درست کرده‌اند تا از هدررفت آب سیل جلوگیری کرده و زمین‌هایشان آب بیشتری بخورد تا هندوانه بکارند.
1393/07/05
ادامه سؤال:
اما گاهی وقتی هندوانه‌ها رسیدند این اتفاق می‌افتاد که سیل آمده قسمتی از هندوانه‌ها را با خود به زمین‌های پایین دست و سدها می‌برد و آن‌را هر کس که می‌گرفت مشکلی نبود. اما امسال به علت گران بودن تخم هندوانه بین مالکان زمین و کسانی که هندوانه‌ها را از آب می گیرند اختلاف افتاد. پرسش این است آیا مالکان حق شرعی دارند مردم را از هندوانه‌های داخل سدها وتالاب‌ها باز دارند؟
جواب:

هندوانه‌ها از آن صاحب اصلی آنها است و وی حق برداشت آنها را دارد و حق آن‌را دارد که دیگران را از برداشتن آن باز دارد. اما بهتر است، سهمی از آن‌را به صاحب زمینی که در آن قرار دارد، بدهد.

شماره: 1344
سؤال 1344: سلام همسر من خیلی وقت‌ها نماز نمی‌خواند. قبل از ازدواج، خواندن نماز از شروط زندگی مشترک ما بود. از نظر دین اسلام وظیفه من چیست؟
1393/07/05
جواب:

مرد سرپرست خانواده است، باید همسر و فرزندانش را به‌گزاردن نماز وادارد و به شیوه‌های گوناگون آنان را به نماز علاقه‌مند سازد تا نماز بگزارند.
خداون می فرماید: (وَأْمُرْ أَهْلَكَ بِالصَّلَاةِ وَاصْطَبِرْ عَلَيْهَا...)[طه:132]؛ و اهل و خانواده‌ات را به نماز فرمان ده و خود نیز بر آن شکیبا و پایدار باش.
مرد مسؤول خانواده است باید همسر و اهل خانواده را با پند و اندرز دلسوزانه و سخنان نیکو به گزاردن نماز فرمان دهد و فضایل گزاردن نماز و عذاب و کیفر ترک نماز را برای آنان بیان نماید.

شماره: 1343
سؤال 1343: آیا تراشیدن موهای بدن مثل موهای دست و پا، از نظر فقه حنفی جایز است؟
1393/07/05
جواب:

در مذهب حنفی انجام چنین کاری اشکالی ندارد.

شماره: 1342
سؤال 1342: چنانچه خانمی شاغل بوده باشد یعنی مثل شوهر درآمدی داشته، میزان ارث بعد از همسر، همان یک هشتم است؟
1393/07/05
جواب:

درآمد زن مال خودش است و هرطوری بخواهد می‌تواند آن‌را در کارهای مباح هزینه کند. در آن صورت یک هشتم از مال شوهر به زنش می‌رسد.

شماره: 1341
سؤال 1341: یکی از دوستانم به بنده گفت سه ترم در دانشگاه مشروط شده است، و من این موضوع را برای دوستان مشترکمان مطرح کرده‌ام، آیا گناهی مرتکب شده‌ام؟ با توجه به اینکه با این شخص ارتباط چندانی ندارم راه جبران چیست؟
1393/07/05
جواب:

سخن آن دوست نزد شما امانت بوده است و نباید آن‌را فاش می‌کردید. برای این کارتان از او حلالیت بطلبید.
پیامبر(ص) فرموده است:
(إِذَا حَدَّثَ الرَّجُلُ بِالْحَدِيثِ ثُمَّ الْتَفَتَ فَهِيَ أَمَانَةٌ)[ترمذی و ابو داوود]
هرگاه کسی نزد دیگری سخنش را بگوید، سپس باز گردد و برود، آن سخن امانت است.

شماره: 1340
سؤال 1340: در دفاتر اسناد رسمی معمولا پس از هر معامله‌ای طرف قرارداد به میل خود مبلغی به عنوان شیرینی پرداخت می‌کند. سردفتری که بنده در دفتر ایشان کار می‌کنم فردی مذهبی است و عقیده دارد که مبلغ شیرینی تنها به کارمند تعلق دارد.
1393/07/05
ادامه سؤال:
سوال من این است که آیا این مبالغ صحیح است و شبهه‌ناک یا حرام نیست؟ در صورت درست نبودن این مبلغ آیا می‌توانم به شرطی در این دفتر کار کنم که مبالغ شیرینی را نگیرم و تنها حقوق معمول را دریافت کنم؟
جواب:

اگر طرف قرارداد با میل و خواست خودش آن‌را بدهد و آن مبلغ سبب نشود که دریافت کننده حق دیگری را پایمال کند، گرفتن آن اشکال شرعی ندارد.

شماره: 1339
سؤال 1339: سلام، من چند روزه که فرزند درون شکمم ‌رو ازدست دادم، چند روز مونده بود بدنيا بياد، آب دور بچه تموم شده بود و من متوجه نشده بودم،
1393/07/05
ادامه سؤال:
بايد ماه آخر سونوگرافى ميرفتم اما چون نشانه خاصى نداشتم نرفتم و وقتى رفتم فهميدم بچم قلبش ايستاده، خيلى ناراحتم، آيا مرگ فرزندم تقصير من بوده يا خواست خدا بوده يا نتيجه گناهان من بوده؟ لطفاً جوابم را بدهيد، خيلى افسرده‌ام.
جواب:

شما در این کار مقصر نیستید و گناهی ندارید، و خواست خداوند بوده است چون شما طبق روال عادی تصور نکرده‌اید که جنین شما مشکلی دارد. پس افسرده و غمگین نباشید، و به خداوند دل ببندید و با عبادت و راز و نیاز با خدا، زمینه فرود آمدن آرامش را بر وجودتان فراهم نمایید، ما از خداوند می‌خواهیم که آن فرزند از دست رفته، ذخیره روز رستاخیز و شفاعت برای شما باشد، و خداوند فرزند نیکی را جایگزین آن به شما ببخشد.

شماره: 1338
سؤال 1338: آیا در ازدواج با زن دوم، رضایت زن اول لازم است؟ اگر این ازدواج پنهانی صورت گیرد چه حکمی دارد؟ لطفاً با دلایل و سند پاسخ دهید.
1393/07/05
جواب:

الف: از لحاظ شرعی رضایت زن اول برای ازدواج دوم لازم نیست، اما از لحاظ اخلاقی اگر بتواند او را راضی کند، بهتر است. رعایت عدالت میان زنان لازم می‌باشد. ولی از لحاظ قانون مدنی ایران پیامد قانونی دارد.
ب: آن ازدواج از لحاظ شرعی درست است.