تاریخ

کعبه‌ی معظّم‌

کعبه‌ی معظّم، نخستین خانه‌ای است که خدای متعال برای عبادت و بندگی در زمین قرار داده است؛ پیرامون این خانه حرم امن الهی است. کعبه در طول قرن‌ها بارها بازسازی و تجدید بنا شده است. مناسک حج و عمره در دین اسلام تنها در مکّه‌ انجام می‌گیرد.

نخست: تاریخ کعبه

برخی از علمای اسلام با استناد به روایت تعدادی از صحابه بر این باورند که آدم نخستین کسی بود که مسجد الحرام را با کمک فرشتگان بنا کرد. قرن‌ها پس از آدم خداوند پیامبرش ابراهیم را برانگیخت و او را مأمور بازسازی کعبه کرد. اسماعیل پسر ابراهیم در حالی که جوانی بود در این کار به پدرش کمک می‌کرد.

قبله ما میان امّتی راکد و بی‌حرکت و امّتی پیشوا - مبحث اوّل

نویسنده: 
دکتر صلاح سلطان

 

در زیر از لابه‌لای نصوص قرآن و سنّت، چیزهایی را استنتاج و استنباط می‌نمایم که جایگاه قبله را در عقیده و عقل و وجدان هر زن و مرد مسلمانی روشن می‌سازد. همچنین موضع‌گیری مؤمنان و یهودیان و منافقان و مشرکان را در قبال تغییر قبله روشن می‌سازد. سپس از لابه‌لای نصوص قرآن و سنّت، بدون هیچ تکلّفی، ویژگی‌های امّت بی‌جان و بی‌حرکت و امّت پیشوا و وسایل عملی جهت تغییر امّت از بی‌حرکتی به‌سوی پیشوایی را بیان خواهم کرد. در پایان راهکاری عملی با استدلال به ادلّه‌ی نقلی و عقلی و اجتهادات فقهی در خصوص تکلیف امّت اسلام در قبال ملّت فلسطین، حامیان مسجدالأقصی، قبله‌ی اول ما، بیان می‌کنم

به بهانه‌ی روز جهانی مسجد

نویسنده: 
حیدر غلامی

مسجد در اسلام جایگاه ویژه‌ای دارد و آموزه‌های اسلامی مبیّن‌ این حقیقت می‌باشند. اولین اقدام پیامبر –صلّی‌الله علیه و سلّم– پس از هجرت به مدینه، ساخت مسجدالنبی بود. مسجدی که محل برگزاری نماز و نیایش و عبادت و همچنین محل مشورت، برگزاری جلسات، تصمیم‌گیری‌های مهم و سرنوشت‌ساز و… بود. با توجه به عمل و توصیه‌های فراوان پیامبر –صلّی‌الله علیه و سلّم– در رابطه با اهمیت مسجد و اقامه‌ی نماز جماعت در آن، رابطه‌ی نسل تربیت‌یافته‌ی مدرسه‌ی نبوی با مساجد، بسیار گرم و صمیمی بود و برای حضور در آن‌ها لحظه‌شماری می‌کردند.

دسیسه‌های شیطان (هفده ایراد بر اکذوبه‌ی قتل عام بنی‌قریظة)[١]

نویسنده: 
عدنان فلاحی

«سیره، تاریخی است که بر روایات اتّکا‌ میکند: روایات ابن اسحاق و ابن هشام. سیره، تاریخی از خِلال روایت است و نه از خلال مشاهدهی عینی یا از خلال تحلیل روایات و استنباط مضمون آنها. سیره، تاریخ رؤیت‌ راویان است بدون نقد این رؤیت به منظور رسیدن به رخدادهای تاریخی عینی [Objective]  سیره، تاریخی است که ابن خلدون درصدد خروج از آن و آشکارکردن اشتباهات مورّخینی‌ بود که در منابع خود، بر روایات بررسینشده اعتماد میکنند...[١٢] همه جای سیره انباشته از قال ابن اسحاق یا قال ابن هشام است. هیچ تاریخی ورای نقل قول وجود ندارد؛ بنابراین سیره، تاریخی ذهنی [Subjective] است و نه تاریخی عینی [Objective]»[١٣]

ما در ابتدا خلاصهای از ماجرای بنیقریظة را ـ بر اساس کهنترین روایت ـ بیان و سپس از چند جهت، سستی و تهافت آن را اثبات مینماییم:

باستان‌گرایی

نویسنده: 
دانا مهرنوس

در دوره کنونی آنچه که بیشتر نمود پیدا کرده است باستان‌گرایی می‌باشد، این گرایش تا جایی پیش رفته است که بسیاری از کسان هر آنچه باستانی باشد را حق و حقیقت و هر آنچه را که اسلامی باشد خوار و سبک می‌انگارند. اینان در اوهام خویش ایران قبل از اسلام را مدینه ای فاضله می‌دانند و پا فراتر نهاده و اسلام را دین اعراب و زرتشت را دین ایرانیان می‌دانند و غافل از آنند که خداوند رحمان پیامبر –صلّی‌الله علیه و سلّم– را برای جهانیان مبعوث گردانید (وَ مَا أَرْسَلْنَاكَ إِلَّا رَحْمَةً لِلْعَالَمِينَ) (الانبیاء آیه ١٠٧)

تکثّر‌ فقهی و مذهبی در قرون نخست

نویسنده: 
امام شافعی
ترجمه: 
عدنان فلاحی‌

اشاره: متن زیر بخشهایی از رسالهی مهم «جماع العلم» امام شافعی –رحمة‌الله علیه– است که در قالب مناظرهی وی با پارهای از علمای معاصرش، گزارش ارزشمندی از زمانه و زمینهی امام شافعی ـ انتهای قرن دوم و ابتدای قرن سوم هجری ـ ارائه میدهد؛ زمان‌های توأم با سیّالیّت‌ فقه و کلام و... و پیش از تثبیت و تصلب‌ گرایشهای ارتودوکسی

 

[امام شافعی به مخالف عقیدتی‌اش می‌گوید:] فقیه‌ترینِ افراد از دیدگاه من و بیشتر مردم، پیروترین آن‌ها‌ از حدیث است. در حالیکه فقیه‌ترین افراد نزد شما، جاهل‌ترینِ آن‌ها به حدیث است؛ زیرا جهل از دیدگاه تو، معادل پذیرش خبر واحد است!

پروژه‌ی یهودی مسیحی

کیان صهیونیزم اشغاگر بر سرزمین فلسطین، پروژهای غربی است که عقیده دینی –اسطورهی– لاهوتی پروتستانی غربی را تحقّق‌ میبخشد، این عقیده عبارت از بازگشت مسیح است تا هزار سال بر جهان حکم رانَد و زندگی را به نیکبختی برساند؛ البته این حکومت مسیح مرهون اقامت یهود در فلسطین و برپایی دولت صهیونیستی و تخریب مسجد اقصی و جایگزینی هیکل سوم یهود میباشد؛ چون به باور آنان یهود ملّت‌ برگزیده الله متعال است!

این عقیده لاهوتی با مصالح امپریالیستی غربی در برپایی نظامی در قلب سرزمین عربی گره خورده تا وحدت امّت‌ اسلامی و کشورهای عربی را بگسلد؛

پرواز ملکوتی مادرم خدیجه

نویسنده: 
جهانگیربابایی

هنوز ترنّم‌ هیاهوی سرقافلەها و شتربانانت، گوشم را می‌نوازد، سفرهای مکە ‌و شام. صدای میسره آن غلام تیزهوشت، هیاهوی فروش کالاهای بازرگانیت، هیبت ‌و وقار و مردانگیت، مادرجان، کبکبه ‌و دبدبه‌ی ثروت ‌و داراییت، هیبت نگهبانان کاروان ‌و دارایی‌هایت ، عظمت ‌و شکوه راه‌ رفتن‌ و گفت‌وگو‌ها و چانه‌زنی‌هایت با‌ اربابان ثروت‌ و قدرت.

ای ساربان آهسته ‌ران کارام جانم می‌رود

وان دل که با خود داشتم با کاروانم می‌رود

با این همه بزرگی‌ و شکوه، چگونه دل، در عشق آن جوان ۲۵ ساله‌ای نهادی که غیر از چوپانی، از کار تجارت چیزی نمی‌دانست. چه کسی مادرجان، عشق‌هایتان را بهم گره ‌زد؟

ابوالأعلی مودودی اسطوره‌ی قرن بیستم در شبه قاره‌ی هند

آن‌چه بسیاری از روشنفکران و محققین را نسبت به شخصیت ابوالأعلی مودودی مجذوب و متأثر می‌کند، پاسخ‌یابی و پاسخ‌گویی فکری و عملی او نسبت به تحولات پیرامونی آن وقت، در شبه‌قاره‌ی هند بوده است. وضعیت فقر و استحاله فرهنگی و استعمارزدگی و گسست اجتماعی و فکری، همگی در ساختارسازی فکری و عملی او بسیار تأثیرگذار بوده است. نقطه عطفی که در شخصیت او نهفته بوده این بود که ایشان نسبت به مشکلات محیط اطراف خود هیچ‌گاه بی‌تفاوت و منفعل نبوده است بلکه

استشراق – بخش سوّم و پایانی

نویسنده: 
محمدصالح کریمی‌

١٣. ارتباط استشراق با استعمار و تبشیر: 

 یکی از حقایق بارز و مشهود نهضت خاورشناسی آن است که همواره در معیّت‌ و دوشادوش استعمارگران و مبشران‌ مسیحی حرکت کرده است. شرق‌شناسان که بسیاری از آنان در واقع پیش‌قراولان استعمار و تبشیر بوده‌اند حامل اهداف ناسالم و ناروایی بوده‌اند. آنان به‌عنوان راهنمایان مبشران مسیحی و استعمارگران خارجی نخست به شناخت کامل شرق همت گمارده اطلاعات مهم و قابل ملاحظه‌ای را برای آنان فراهم آوردند تا دست‌یابی ‌به اهدافشان آسان گردد.

همزمانی محتوا