بیرو ڕا

پەیدا کردنی مانای ناکۆکی

نووسەر: 
مارک گوپین

هۆکارێکی گرینگی ناکۆکی، هەولێکە کە لە ئەساس دا دەبێ هەولێکی پۆزێتیو بێت: گەڕان بۆ دەست خستن یا تێگەیشتن لە مانای ژیان. بە داخەوە هیندێک جار خەڵک بەو ئاکامە دەگەن کە تەنیا شەڕ دەتوانێ وەها مانایەک بدا بە ژیان. کاتێک کە تاکی مرۆڤ لە پەیوەندی بنەمالەیی یا کاری تووشی سەرگەردانی دەبێ، یا کاتێک کە لە ئاکامی گۆران لە سەروەت و سامان ژیانی کەسەکان لێک بڵاو بێت، ئەو ڕوانگە شەرئەنگیزانە زیاتر خولیاهێنەر دەبن. ئەمن چیتر ناتوانم ئەو کەسپ و کارەی ئارەزوومەندی بووم،

توند و تیژی بۆ هه موو لایەنێک دزێوه

وه ناو خودا، که دەهنده و دلۆڤانه
قال الله تعالی:
«قالوا ربُّنا يعلَمُ إنا إلَيكُم لمُرسلُون * وَ ما علينا إلاّ البلاغُ المُبين * قالُوا إنَّا تطيَّرنا بِكُم لئِن لَمْ تَنْتَهُوا لنَرْجُمَنَّكُم وَ لَيَمَسَّنَّكُم مِنَّا عذابٌ أليم» (ياسين /18ـ16)
[وتیان: پەروەردگارمان ئاگای لێیەتی که بێگومان ئێمه بۆ لای ئێوه نێرراوین. ئێمەش بێجگه له راگه-یاندنێکی روون، هیچی ترمان له سەر نییه. وتیان: بێگومان ئێمه ئێوه به شووم و نەگبەتی دەزانین، بێگومان ئەگەر دەست هەڵنەگرن حەتمەن بەردبارانتان دەکەین، بێگومان له لای ئێمەشەوه سزای بەژانتان پێدەگا.]

عەشق لە نیوان فەتوای فیقهی و سومبوڵی عیرفانیدا

نووسەر: 
سەلمان نادر

ئیبن و تەیميە دەڵێت : «عەشق بریتیە لە خۆشەویستی كە تێك ئالانی تێدا بێت ئەدی چۆن دەبیت باس لە تێك ئاڵان لەگەڵ خوادا بكرێت. ئیبن و قەیمی جەوزی دەفەرموێت عیشق واتە خۆشەویستی بە زیادەیەكەوە ئیمە هەرچەندە خوامان خۆش بوێت ناتوانین بڵێین بە زیادەوە خوامان خۆش ویستوە كەواتە چۆن دەبێت ئەم چەمكە بۆ خوا بەكار ببەین. ئەمانە ئەو پرسیارانەن كە زۆر رووبەڕووی بەندەو برادەرانم لە ناوەندی مەعریفەت دەبنەوە لە كۆرەسەكانماندا»

گەڕانەوە بۆ ئیعجازی قورئان

زانایانی كۆن ئیعجازی قورئانیان بە پلەی یەكەم و سەرەكی لە ڕووە ڕەوانبێژییەكەیەوە دەبینی بەحوكمی ئەوەی هەر پێغەمبەرێك هاتبێت موعجیزەكەی لەو بوارەدا بووە كە لەو سەردەمەدا خەڵكی شارەزاییان تێدا هەبووە ، وە لەبەر ئەوەی عەرەبی سەردەمی پێغەمبەر درودی خوای لەسەر بێت ڕەوانبێژترین سەردەمە لە ڕووی زمانی عەرەبییەوە بۆیە خوا لەولایەنەوە بۆیان هات بۆ ئەوەی ئیقامەی حوججەیان لەسەر بكات و دڵنیا بن لەوەی كە ئەم قورئانە دەبێت لە لایەن خواوە هاتبێت چونكە لە توانای كەسدا نییە ئاوها كتێبێك دابنێت.

داعشیەکان کافرن بە خوا چونکە کافرن بە سورەتی ئادەمیزاد!

نووسەر: 
محەمەد هەریری

هەرچەندە پێموایە ئەو پۆلێن کردنە بۆ کافر و بڕوادار لە دنیای نوێ و هاوچەرخدا زۆر بەرتەسك بۆتەوە، ئەمڕۆ وڵاتانی پێشکەوتوو لەسەر بنچینەی هاوڵاتی بوون مامەڵە لەگەڵ هاوڵاتیانی خۆیان دەکەن، نەك وەك کافر و موسڵمان و مەسیحی ویەزیدی وجولەکە و هتد. بەڵام خەڵکی گشتی موسڵمانی کورد زۆر تووشی ڕاتەکان دێت، کاتێك لە میدیاکان لە هەندێ کەسایەتی ئایینی وحزبی دەپرسن: ئایە داعش موسڵمانن یان کافر؟! کاتێ هەندێکیان لەبەر هەوای پەنهانیان لەگەڵ داعش دەڵێن: موسڵمانن بەس هەندێك هەڵەیان هەیە!!

ئاوڕدانه‌وه‌یه‌کی خێرا له‌ فه‌لسه‌فه‌ی دین‌، ته‌جریبه‌ی دینیی ‌و ...

ئاماژه‌: له‌ راستیدا ئه‌م ووتاره‌ ته‌واوکه‌ری ووتارێک له‌ژێر ناوی«ڕۆشنبیریی دینیی و ئاوڕێ له‌ کارنامه‌ی سی ساڵه‌ی دین‌ناسیی د.عه‌بدولکه‌ریم»ـه‌ که‌ له‌ چەن ساڵ لەمه‌و پێش لە ماڵپه‌ڕی"ڕێنسانس" دا بڵاوکرایه‌وه‌. لێره‌وه سەرنجتان بۆ ووتاری ناوبراویش وه‌کوو پێشنیازێک بۆ ئه‌م باسه‌ی ئێستامان راده‌کێشین.

فه‌لسه‌فه‌ی دین چییه‌؟
فه‌لسه‌فه‌ی دین واته‌ «دین ناسین»، دین ناسینیش جاریی وایه‌ له‌ ده‌ره‌وه‌ی دینه‌وه‌ ده‌کرێ ‌و جاریی وایشه‌ له‌ ناوه‌وه‌ی دینه‌وه‌ ده‌کرێ. له‌به‌ر ئه‌وه‌ی که‌ هه‌میشه‌ دوو سه‌رچاوه‌ بۆ دین کێشه‌ ساز ده‌که‌ن:

ئیسلام‌ و سیسته‌می دێمۆکڕاسی

دێمۆکڕاسی سیستمێکی ڕۆژئاوایی‌یه‌ که‌ په‌یوه‌ندی به‌ دروست‌بوونی ده‌وڵه‌تی نوێی ئه‌وروپا و گه‌شه‌سه‌ندنی ئابووری‌و کۆمه‌ڵایه‌تییه‌که‌یه‌وه‌ هه‌یه‌، ئه‌ویش به‌هۆی به‌رپابوونی شۆڕشیی پیشه‌سازی‌و کۆی ئه‌و گۆڕانکاریانه‌ی له‌ بنیاتنانی کۆمه‌ڵگه و ده‌سه‌ڵات‌و په‌یوه‌ندی نێوانیاندا به‌ دی هاتن، هاوڕێ له‌گه‌ڵ بڵاوبوونه‌وه‌ی ئه‌ندێشه‌ی رۆشنگه‌ری، دێمۆکڕاسی وه‌کوو مکانیزمێک بۆ سیسته‌می ده‌سه‌ڵاتدارێتی به‌ شیوه‌یه‌کی گشتی‌و مێکانیزمێک بۆ رێکخستنی کێشه‌ی ده‌سه‌ڵاتێک که‌ دادپه‌روه‌ری له‌ نێو خه‌ڵکدا به‌‌ دابه‌شکردنی ئه‌رک‌و مافه‌کان وه‌کوو ئامانجێکی سه‌ره‌کی بێنێته‌ دی‌و هه‌روه‌ها دێمۆکڕاسی، ئازادی، له‌ دۆخ

سەرەتایەك بۆ ناساندنی سوڕەتى آل عمران

ئەم سوڕەتە گەورەو پیرۆزە سێیەم سوڕەتە لەڕیزبەندی سوڕەتەكانی ناو قورئاندا و ژمارەی ئایەتەكانی دووسەد ئایەتە، لە مەدینە دابەزیووە، كاتی دابەزینی لەدوای جەنگی (بەدر) تا دوای جەنگی (ئوحود) بوە.

مەشخه‌ڵی بیری ئیسلامی

له‌ توراسی ئیسلامیمان چه‌ندین كاری فكری هه‌یه‌ جیاواز له‌ كاری خه‌ڵكانی تر، به‌ ئه‌ندازه‌یه‌ك بونه‌ به‌ كۆڵەگه‌ی به‌هێز له‌و بواره‌دا، به‌هۆی بابه‌تی بونه‌وه‌ كه‌ له‌م بواره‌ نوسراوه‌ جیا ده‌كرێته‌وه‌، هه‌روه‌ها بوه‌ به‌ ده‌ستپێك بۆ زانسته‌ ئیسلامیه‌كان به‌هۆی هونه‌رسازی داڕشتنه‌وه‌ جیا ده‌كرێت، به‌ئه‌ندازه‌یه‌ك بێ زێده‌ڕه‌وی كردن بوه‌ به‌ ئامڕازی فێكردنی زیره‌كی گه‌شه‌ی هزر.

سيسته‌م و ده‌زگای سیاسی له‌ پێوانه‌ی قورئاندا

وه‌رگێر: 
باوکی نێرگز

چاوخشانێک به‌سه‌ر بیری ڕامیاری مامۆستا ناسری سوبحانی (رح)

سه‌رباس
له‌ تایبه‌تمه‌ندیه‌ ھه‌ره‌ ڕوون و به‌رچاوه‌کانی پیاوانی گۆڕه‌پانی بیر و ئه‌ندێشه‌، ئه‌وه‌یه‌ که‌ سه‌باره‌ت به‌ کێشه‌کانی ده‌ور و به‌ری خۆیان بێگه‌می نین، ھه‌رچه‌ن ئه‌و کیشه‌یه‌ له‌ ده‌ره‌وه‌ی زانیاری و پسۆڕایه‌تی ئه‌وانه‌وه‌ بێت. کێشه‌ بنه‌ماییه‌کان وه‌کوو : فه‌لسه‌فه‌ی ژیان، سه‌ره‌تا و فه‌لسه‌فه‌ی بوونی ھه‌ستی، کێشه‌ سیاسی و کۆمه‌ڵایه‌تیه‌کان، مافی مرۆڤ و ... ھتد.

Syndicate content