کۆمه‌ڵایه‌تی

پەروەردەی منداڵ لەنێوان دوێنێ و ئەمڕۆ و داهاتوودا

لەڕاستیدا مرۆڤ وەک کانگای ئاڵتون و زێو وایە کە تەنیا لەژێر سێبەری پەروەردەیەکی دروست دەتوانین ئەو سامان و کانگا بەنرخە کەشف بکەین، هەڵبەت ناتوانین حاشا لەوە بکەین کە: سوود و قازانج و بەرهەمی پەروەردەی بەهێز و تۆکمە لە ژێرخانی خێزان، داهاتەکەی بۆ هەمووان دەبێت. بە جۆرێک کە: ئەگەر لە ژێرخانی بنەماڵەدا، واتە دایک و باوک بتوانن ڕۆڵی خۆیان لە پەروەردەکردنی مناڵەکەیان بە باشی بگێڕن، هەر لە سەرەتای کۆرپەییەوە بە ڕەفتار و ڕەوشت و گوفتاری جوان و هەڵسووکەوتی گونجاو لە ژیانی مناڵەکەیان بسازێنن، ئەوکات نەوەیەکی ساڵح و چاکەکار و قودوە و شەخسیەتێکی لێهاتوو دەبێت بۆ کۆمەڵکەی داهاتوو.

قوڕئان و به‌رپرسیاره‌تی له ژیاندا

یەکێک لە گرنگترین ناوەڕۆکەکانی قوڕئان، فێرکردنی «ژیانێکی بەرپرسانه‌»یە. قوڕئان لە ئێمەی دەوێت بەرپرسانە بژێن، بە جۆرێک بژین کە بتوانین لە بەرامبەر هەر کردارێک یا هەر کردارێکی وازلێهێنراو، وەڵام بدەینەوە. ته‌نانه‌ت لە ئاست نییەت و مەبەستەکانمان.

به‌رپرسیاره‌تی و به‌شه‌كانی و مه‌رجه‌كانی

لێپرسراوی بریتییه‌ له‌ لێپرسراوی ده‌وڵه‌تێك، یان شارێك، یان هۆزێك، یان گوندێك، یان خێزانێك، ئه‌مانه‌ هه‌موویان به‌رپرسن به‌ ئه‌ندازه‌ی خۆیان، بۆیه‌ ئه‌وه‌ی باس ده‌كه‌ین هه‌موو به‌شه‌كان ده‌گرێته‌وه‌.

یه‌كه‌م/ لێپرسراویه‌تی ئایینی: كه‌ بریتییه‌ له‌ جێبه‌جێكردنی هه‌موو فه‌رمانه‌كانی خوای گه‌وره‌ و دووركه‌وتنه‌وه‌ له‌هه‌موو قه‌ده‌غه‌كراوه‌كانی خوای گه‌وره‌

. دووه‌م/ لێپرسراویه‌تی كۆمه‌ڵایه‌تی: بریتییه‌ له‌ ده‌ستگرتنی مرۆڤ به‌ هه‌موو یاساكان و داب و نه‌ریته‌ جوانه‌كانی ناو كۆمه‌ڵگه‌.

دڵی شووشه‌كان مه‌شكێنن

ئایا بیرمان کردۆتەوە بۆچی خوای پەروەردگار کاتێک له ئایەتە پیرۆزەکانی قوڕئاندا باسی حوزن و خەم و پەژارە دەکات، له هەموویاندا مەنعی مرۆڤ و بەتایبەت مەنعی ئافرەتان دەکات له خەمخواردن؟ له سووڕەتی قەسەسدا خوای گەورە ئاوا دڵخۆشی دایکی موسا(ع) دەداتەوە و هێوری دەکاتەوە تاکوو خەم نەخوات:

ترس و کاریگەرییەکانی لەسەر مرۆڤ

خەڵکێکی زۆر دەڵێن ترس شتێکی راست نییە، بەلای منەوە ئەمە بێمانایە، ھەریەک لە ئێمە شتگەلێک ھەیە لێی دەترسێ، ھەر ترسە وای لێ کردوویین کە چەندین کار کە پێویست بوو بیکەین نەمان کردووە، ترس دەتوانێ ڕێگر بێ لەبەردەم زۆر شتدا، پێویستە ئەوە بزانیت کە ترس شتێکی ڕاستییە و دەبێ زاڵبیت بەسەریدا. خاتوونی نووسەر و ڕاھێنەری ئەمریکی بەناوبانگ (مێلڕ ڕۆبینز)

هەنگوین بەكتریا سەركەشەكان لەناو دەبات!

بەردەوام هەموو ڕۆژێك سەلماندنی زانستیی نوێ‌ و بەهێز لەسەر هەنگوین‌ و توانای هەنگوین لە چارەسەری نەخۆشیدا دەدۆزرێتەوە، كۆتا دۆزینەوەش بریتییە لەوەی كە هەنگوین دژەزیندەی زۆر بەهێز (ئەنتی بایەتیك)... لەخۆی دەگرێت. لە لێكۆڵینەوەیەكی نوێدا كە زانكۆی (سیدنی ئوستوڕالی) ئەنجامی داوە، ڕوونی كردەوە كە هەنگوین توانایەكی سەرسوڕهێنەری بۆ لەناوبردنی ئه‌و ڤایرۆس‌ و بەكتریا دڕندانه‌ هه‌یه‌، كە بەرگرییان به‌رامبه‌ر دژە زیندەكان (ئەنتی بایەتیك) هه‌یه‌.

پێكه‌وه‌ژیان

با دیندار و بێ‌دین و باوەڕدار و بێ‌باوەڕ و ڕەش و سپی و... بەیەکەوە بژین و ڕێز لەیەکتری بگرین و دوژمنایەتی یەکتر نەکەین و زۆریش ئاساییە ھەر یەکەمان چەسپاو و دامەزراو بین لەسەر مەبادییەکانی خۆمان و ھەر یەکەمان باوەڕی بە بیروڕاکانی خۆی ھەبێ و دەرگای گفتوگۆ و وتووێژ بکەینەوە بەسەر یەکتردا. ئەم ئایەتە لوتکەی بەیەکەوە ژیانە: «يَا أَيُّهَا النَّاسُ إِنَّا خَلَقْنَاكُم مِّن ذَكَرٍ وَأُنثَىٰ وَجَعَلْنَاكُمْ شُعُوبًا وَقَبَائِلَ لِتَعَارَفُوا» (حوجوڕات/١٣) ئه‌ی خه‌ڵکینه بێگومان ئێمه هه‌مووتانمان له‌ نێر و مێیه‌ک دروست کردووه (که ‌باوکه ‌ئاده‌م و دایکه حه‌وایه‌) و کردوومانن به‌ چه‌نده‌ها گه‌ل و تیره و هۆزی جۆربه‌جۆر، تا یه‌کتر بناسن و په‌یوه‌ندیتان خۆش بێ به‌یه‌که‌وه.

کۆمپانیای (UniqueFinance) (یونیک فاینانس) ناوەندێک بۆ چەواشەکاری و هەڵخەڵەتاندن

کۆکه‌ره‌وه‌: 
عەبدوڵڵا عەلیپوور

سەرەتا: ئەگەر ڕۆژانە سەردانێکی سۆشیاڵ میدیا بەگشتی و تۆڕەکۆمەڵایەتییەکان بەتایبەتی بکەین، دەبینین ئەگەر یەکێک هەر بە مەبەست بیەوێ هەواڵێک لەهەر بوارێک بڵاو بکاتەوە، هەمووان بە بایەخەوە لێی وەردەگرن، بێ ئەوەی لێکۆڵینەوەی لێ بکەن و بەدواداچوون بۆ سەرچاوەکەی بکەن و زانیارییەکی ئەوتۆیان لەبارەیەوە هەبێ و بێ ئەوەی ئاوڕێک لە یاساکانی شەرع بدەنەوە و بزانن تا چەند ئەو کارە لەگەڵ بنەما و ڕێکارە شەرعییەکاندا گونجاوە و کێ لە پشتی ئەو کارەوەیە و مەبەست لێی چییە و تا چەند خزمەت بە ئاوەدانی وڵات و پێشکەوتنی خەڵک و پەرەپێدانی ئاستی زانستی و گەشەکردنی بواری ئابووری و دۆزینەوەی هەلی کاری ڕاستەقینە بۆ لاوان دەکا و بەرهەم و داهاتی ئەو کارە دەچێتە گیرفانی کێوە؟!

زمانی نه‌رم، نه‌ك زمانى زبر:

یه‌كێك له‌و پره‌نسیپه‌ گرنگانه‌ى كه‌ قوڕئانى پیرۆز جه‌ختى له‌سه‌ر كردووه‌ته‌وه‌ بابه‌تى یه‌كتر قه‌بووڵكردن ‌و به‌كارنه‌هێنانى زمانى زبره‌. ئه‌م پره‌نسیپه‌ وه‌نه‌بێت تایبه‌ت بێ به‌ بازنه‌یه‌كى دیاریكراو، بۆ نموونه‌ بازنه‌ى موسوڵمانان له‌ناو خۆیاندا، به‌ڵكوو له‌ چه‌ندین ئایه‌تدا دووپاتى كردووه‌ته‌وه‌ كه‌ له‌گه‌ڵ نه‌یارانیش -كه‌ خاڵى هاوبه‌ش له‌گه‌ڵیاندا زۆر كه‌مه‌- ده‌بێت ئه‌و ڕێبازه‌ په‌یڕه‌و بكرێت، چ جاى له‌ناو كۆمه‌ڵگه‌یه‌كدا كه‌ ده‌یان خاڵى هاوبه‌شی تاك ‌و ده‌سته‌كانى كۆ ده‌كاته‌وه‌، له‌ زمان و ئایین و خاك و به‌رژه‌ندیی‌ و چاره‌نووس‌ و..هتد.

کاری ئافره‌ت‌ و مافی له‌ خه‌رجکردندا

ڕۆڵی ئافره‌ت له‌ کۆمه‌ڵگه‌ی شارستانی‌ و له‌دوای شۆڕشی پیشه‌سازی وه‌ک ڕۆڵی ژن نییه‌ له‌ ڕابردوودا، که‌ ته‌نها ئافره‌ت له‌ناو ماڵی خۆیدا سه‌رقاڵی کارکردن بوو، به‌ڵکوو ئه‌مڕۆ ئافره‌تان بوونه‌ته‌ به‌شێکی گه‌وره‌ له‌دروستکردنی شارستانییه‌ت و په‌ره‌دان ‌و گه‌شه‌پێدان به‌لایه‌نی ئابووری ‌و ڕێگه‌ خۆشکردن بۆ خوێندنی ئافره‌ت و به‌ده‌ستهێنانی بڕوانامه‌ی ئه‌کادیمی نایاب ‌و پله‌ بڵیندی، وای کردووه‌ که ‌ده‌ستی کاری ئافره‌ت له‌زۆربه‌ی شوێن و جێگه‌کاندا دیار بێت، هه‌روه‌ها دروستکردنی چه‌ندین کۆمپانیای به‌رهه‌مهێنان که‌ به‌ هه‌زاران فه‌رمانبه‌ر دامه‌زران، له‌و نێوه‌نده‌شدا ژنان بوونه‌ به‌شێکی گه‌وره‌ و کاریگه‌ری به‌ڕێوه‌بردنی کارگه‌ و کۆمپانیاکان، ژنان بوونه‌ خاوه‌نی سه‌رمایه‌یه‌کی ئابووری و که‌رتی پیشه‌سازی و پێشکه‌وتن ‌و په‌ره‌پێدانی، له‌گه‌ڵ ئه‌وه‌ی ئه‌م کارکردنه‌ی ئافره‌ت هه‌ندێ‌ گرفتی له‌گه‌ڵ خۆی هێنا.

Syndicate content