عنوان تاریخ
بۆچی به‌ ئاسانی دابه‌ش ده‌بین بۆ دوو به‌ره‌ی دژبه‌یه‌ك؟ (یه‌ك دیارده‌ و پێنج هۆكار)
(د. ئه‌نوه‌ر فه‌ره‌ج)
1400/03/25
گفتوگۆیەکی فیکری و مەعنەوی لەگەڵ نووسەر و وەرگێڕ و مامۆستای زانكۆ، دکتۆر مەحموود وەیسی
(عه‌بدوڵڵا عه‌لیپوور)
1400/03/06
بەختەوەرى لای فاڕابی
(مه‌ریوان عه‌بدول)
1400/03/04
چۆن لە مەسەلەی فەلەستین تێبگەین؟
(ئه‌بووبه‌كر عه‌لی كاروانی‌)
1400/02/28
چۆن لە مەسەلەی فەلەستین تێبگەین؟
(ئه‌بووبه‌كر عه‌لی كاروانی‌)
1400/02/28
چۆن لە مەسەلەی فەلەستین تێبگەین؟
(ئه‌بووبه‌كر عه‌لی كاروانی‌)
1400/02/28
شەوی قەدری پێغەمبەر(د.خ) و شەوی قەدری ئێمە
(د. سه‌لمان نادر)
1400/02/19
شەوی قەدر یان هەموو شەوێک
(عرفان نه‌زه‌ر ئه‌هاری) (ترجمه: د. سه‌لمان نادر)
1400/02/17
ڕەنگدانەوەی ڕەمەزان لە کۆمەڵگای کوردەواریدا
(محه‌ممه‌د ئه‌مین واژی)
1400/02/17
یادم بكه‌ن، یادو ده‌كه‌م
(خاجه عه‌بدوڵڵا ئه‌نساری) (ترجمه: مه‌ریوان عه‌بدول)
1400/02/12
واجبه‌لوجوود
(حه‌سه‌ن سه‌ید عه‌ڕه‌ب) (ترجمه: مه‌ریوان عه‌بدول)
1400/02/12
جێگە و پێگەی سەبر و خۆڕاگری له بانگەواز و دەعوتتدا
(د. سه‌لمان ئیبن فه‌هد ئه‌لعووده‌) (ترجمه: ژیار)
1400/02/11
شەوی قەدر؛ دەرکەوتنی یـەکەم سیگناڵی ئاسمانـی
(عه‌بدوڵڵا عه‌لیپوور)
1400/02/11
وه‌سییه‌تی هاووڵاتییه‌كی كۆوێیتی
(بوڕهان محه‌ممه‌د ئه‌مین)
1400/02/07
وحی کوردی و تێگەیشتنی ئەخلاقیانە بۆ ئیسلام
(ئه‌بووبه‌كر عه‌لی كاروانی‌)
1400/02/07
پارشێوكردن‌ و وه‌رگرتنی‌ وزه‌ی‌ ڕۆحیی‌:
(مامۆستا نه‌به‌ز هه‌ورامی)
1400/02/02
دیمانەیەکی فکری لەگەڵ بەڕێز خاتوو هەڵاڵە موحه‌ممه‌د ئەڵماس، پسپۆڕ و شارەزا لە فیقهی ئیسلامیدا
(به‌شی كوردی ئیسلاحوێب)
1400/02/02
ڕەمەزانانە
(سددیق قوتبی) (ترجمه: ژیار)
1400/01/28
چه‌ند لایه‌نێك له‌ حیكمه‌ت‌ و سووده‌كانى ڕۆژوو
(د. عومه‌ر عه‌بدولعه‌زیز)
1400/01/27
ڕەمەزان دەرفەتێک بۆ گۆڕانکاری!
(شه‌یدا مه‌حموودی)
1400/01/25
پیاسەیەک و هەناسەیەکی عاریفانە لە ساتە نوورین و پڕ چێژەکانی بەربانگ
(مودریك عه‌لی عارف)
1400/01/25
خودا، ڕازیبوونە
(د. سه‌لمان نادر)
1400/01/25
ڕه‌مه‌زان هه‌نگاوێك‌ بۆ به‌رده‌وامى
(هه‌ڵاڵه‌ محه‌ممه‌د ئه‌ڵماس)
1400/01/25
فۆڕم و واتا (صورت و معنا) لای مەولانا جەلالەددینی ڕۆمی
(سه‌روه‌ت عه‌بدوڵڵا گوڵه‌سه‌ر)
1400/01/23
ڕەمەزانی هەرکەسێک هێندەی ڕوانینیەتی
(دكتۆر سه‌لمان)
1400/01/23
شنه‌بای ڕه‌مه‌زان
(كچی پاییز)
1400/01/23
بەرنامەڕیژی بۆ ڕەمەزان
(د. تارق سوویدان) (ترجمه: فایزه‌ حه‌مزه‌پوور)
1400/01/22
تۆبه و گەڕانەوە بۆ ڕێگەی ژیری و ئاوەزمەندی
(محه‌ممه‌د ئه‌حمه‌دیان) (ترجمه: بوشڕا ئیبڕاهیمی)
1400/01/20
جیاوازی نێوان بڕواداری بەهێز و بڕواداری بێهێز
(محه‌ممه‌د ئه‌حمه‌دیان) (ترجمه: فایزه‌ حه‌مزه‌پوور)
1400/01/20
ته‌كانه‌كانى دڵ پێمانده‌ڵێن: كاتى ته‌كاندنى دڵه‌
(مودریك عه‌لی عارف)
1400/01/18
له‌گه‌ڵ هه‌ر ڕووداوێكی هه‌ستیاردا، ڕای گشتی له‌ كۆمه‌ڵگای ئێمه‌دا زۆر به‌خێرایی دابه‌ش ده‌بێ بۆ دوو به‌ره‌ى ناكۆك و دژبه‌یه‌ك، ئه‌م دیارده‌یه‌‌ شایانی له‌سه‌ر وه‌ستانه، كه‌مترین هه‌ڵوێسته‌كردنیش ئه‌وه‌یه‌ بپرسین: بۆچی؟ پاش هه‌ندێك خوێندنه‌وه‌ و چاودێریكردن و تێڕامان، لێره‌دا چه‌ند سه‌رنجێكی تایبه‌ت سه‌باره‌ت به‌ هۆكاره‌كانی پشت ئه‌م دیارده‌یه‌ تۆمار ده‌كه‌م‌:
د. مه‌حموود وه‌یسی، مامۆستای زانكۆ له‌ تاران: مەعنەوییەت و ڕۆحانییەتی قوڕئان جۆرێک له‌ هەناسەدانی مرۆڤە (گفتوگۆیەکی فیکری و مەعنەوی لەگەڵ نووسەر و وەرگێڕ و مامۆستای زانكۆ، دکتۆر مەحموود وەیسی) ئاماژە: بنچینه و بناغەی زۆرێک له (دژە ‌نۆرم) و داڕمان و ئاڵۆزی و بێ سەروبەرییەکان له‌ گۆڕەپانی جۆراوجۆری ژیانماندا، پێوەندی به لاوازی و هەژاری له‌لایەن ئاکار و بەها مەعنەوییەکانەوە هەیه، کە چارەسەرکردنی ئەم کۆسپ و گرفتەش تەنیا به گەڕانەوەیەکی پێداگرانە و جیددی بۆ ئەو سەرچاوە بایەخهێنەرەی کلتوورییەیه‌ - کە گرنگترینیان قوڕئانی پیرۆزە - بە دەست دێت.
ئامانجی سەرەکى مرۆڤ لای فارابی بەدەستهێنانى بەختەوەرى ڕاستەقینەیە، ئامانجى شاری فازیلەش بەهەمان شێوە هەر بەدەستهێنانى بەختەوەرى ڕاستەقینەیە. بەم جۆرە، فەلسەفەى فارابی فەلسەفەیەکى مرۆییانەیە، واتا مرۆڤ بە بابەت و چەقی بیرکردنەوە دادەنێت، هەموو شتێک دەستەبەر دەکا بۆ بەختەوەرى مرۆیی(١). هەردوو ئایینى فازیل و دەوڵەت یان شارى فازیلە لە ئامانجێکى هاوبەشدا یەک دەگرنەوە، کە فەلسەفەش لەگەڵیاندا هاوبەشە، ئەویش بەدیهێنانى بەختەوەرى ڕاستەقینەیە(٢).
دیدێکی ئیسلامیی کوردستانی، مەسەلەی فەلەستین ھاوشێوەی مەسەلەی کوردستان و زیاتریش، بۆتە جێگەی چەندین مشتومڕ و ھەڵوێستگیریی نێوخۆیی و ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتی. ئەوەی ئەم مەسەلەشی ھەستیارتر کردووە، ڕەھەندە ئایینییەکەیەتی، لە سۆنگەی تێکەڵبوونی مەسەلەی خاك و ڕزگاری بە قودس و مزگەوتی ئەقسا.
دیدێکی ئیسلامیی کوردستانی، مەسەلەی فەلەستین ھاوشێوەی مەسەلەی کوردستان و زیاتریش، بۆتە جێگەی چەندین مشتومڕ و ھەڵوێستگیریی نێوخۆیی و ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتی. ئەوەی ئەم مەسەلەشی ھەستیارتر کردووە، ڕەھەندە ئایینییەکەیەتی، لە سۆنگەی تێکەڵبوونی مەسەلەی خاك و ڕزگاری بە قودس و مزگەوتی ئەقسا.
دیدێکی ئیسلامیی کوردستانی، مەسەلەی فەلەستین ھاوشێوەی مەسەلەی کوردستان و زیاتریش، بۆتە جێگەی چەندین مشتومڕ و ھەڵوێستگیریی نێوخۆیی و ھەرێمایەتی و نێودەوڵەتی. ئەوەی ئەم مەسەلەشی ھەستیارتر کردووە، ڕەھەندە ئایینییەکەیەتی، لە سۆنگەی تێکەڵبوونی مەسەلەی خاك و ڕزگاری بە قودس و مزگەوتی ئەقسا.
ئەوەی لە قوڕئانی پیرۆزدا لەبارەی قەدرەوە باس دەکرێ، شەوی قەدری پێغەمبەرە، ئەو شەوەیە تاجی ئەزموونکردنی وەحی کراوەتە سەری موحەمەد(د.خ)، شەوی گۆڕانکارییە گەورەکەیە، لە موحەممەدێکی قوڕه‌شیەوە بۆ مرۆڤێکی گەردوونی و یونیڤێرساڵ، دڕانی بەرگی جەستەیە تا ڕۆحی ئازاد ئازاد ببێ و بدا لەشەقەی باڵ، ئەو گێڕانەوانەش لەبارەی دە شەوی کۆتایی ڕەمەزانەوە هاتوون پێش بینین بۆ مرۆڤێک بەو هەموو ڕاهێنانەوە بتوانێ ئەزموونی قەدر بکات.
شێخی سەعدی دەڵێ اگر شبها همه قدر بودی، شبِ قدر بی قدر بودی. گر سنگ همه لعلِ بدخشان بودی پس قیمتِ لعل و سنگ یکسان بودی ئەگەر شەوەکان هەموویان قەدر دەبوون، ئەوکات شەوی قەدر بێ قەدرەبوو.
وتوێژێک لەگەڵ بەڕێز مامۆستا سەیید محەممەد ئەمین واژی مەهاباد سڵاو ڕێزم هەیە لە خزمەت برایان و خوشکانی زێدە ئازیز، وەک دەزانین کۆمەڵگای کوردی زۆری ڕێز بۆ ئایینی پیرۆزی ئیسلام داناوە و بە شانازییه‌وە ئەرکەکان و پێداویستییه‌کان بەڕێوە دەبا، یەکێ لە ڕاسپاردەکانی ئایینی پیرۆزی ئیسلام، ڕۆژووگرتنە لە مانگی پیرۆزی ڕەمەزان، لە کوردستانی ئازیزماندا وەک هەر شوێنەکی تر، دابونەریتی تایبەتی خۆی هەیە. سەبارەت بەو بابەتە و بۆ زیاتر شیکردنەوە؛ دیمانەیەکمان پێک هێناوە لەگەڵ بەڕێز مامۆستا سەیید محەممەد ئەمین واژی، شارەزای بواری ئایینی.
فَاذْكُرُونِي أَذْكُرْكُمْ" ئەوەیە یادکردنەوەی دۆستی میهرەبان، ئارامی دڵ و خۆراکی گیان، یادەکەی گۆیە و ئونسی ئەو گۆچان، تەختی ڕەوانی ئەو شەوقە و میهری ئەو گۆڕەپان، گوڵی ئەو سۆزە و مەعریفەتی ئەو بێستان.
بریتییە لە بوونى پوخت، کە تەواوترینە و لەو تەواوتر بوونى نییە، سەلماندنى بوونى واجب دوو ڕێگاى هەیە: ڕێگایه‌ک بوونەکەى ڕوون دەکاتەوە، پاشان یەکتاییەکەى دەسەلمێنێت، ڕێگایێکیش کە بەهۆیەوە دەیسەلمێنێت واجبه‌لوجوود پێویستە یەک بێت، بوونى واجبه‌لوجوود وا وێنا ناکرێ کە بەدەربێت لە ماهییەتەکەى. واجبه‌لوجوود یەکە، دەستباڵایە بەسەر هەموو شتێکدا و چواردەورى هەموو شتێکى داوە.
«وَاصْبِرْ عَلَىٰ مَا يَقُولُونَ وَاهْجُرْهُمْ هَجْرًا جَمِيلً» (المزمل/١٠) له به‌رامبه‌ر گوفتاری ناڕه‌وای خوانه‌ناسانه‌وه هه‌رده‌م خۆڕاگر به‌ و به شێوازێکی جوان به‌جێیان بهێڵه‌. خوای گەورە فەرمانی به پێغەمبەرەکەی داوە له‌سەر سەبر و خۆڕاگری و له قوڕئانیشدا زۆر باسی خۆڕاگری کراوە، زۆرینەی خەڵک له چاکی و بەرەکەتی خۆڕاگری بێ ئاگان و ئەگەر لە مرۆڤە پایەبەرزەکان سه‌باره‌ت به‌ سەرکەوتنەکانیان پرسیار بکەین، هەموویان لەسەر خۆڕاگری و سەبر هاوڕان.
دوای دابڕان و مەودایەکی زۆر لەنێوان ئەرز و ئاسمان، چاڕەنووسی پەروەرێنی بێهاوتا لەسەر ئەوە بوو کە پێوەندییه‌کی ناوازە و دڵگیر و دڵڕفێن جێگیر کات، بە دەربڕینێکی تر ڕاسپاردە و نوێنەرێک و نێردراوێکی کاریزما بهێنێتە ئاراوە بۆ ئەوە کە: شرۆڤەی کۆمەڵێک وێنە و سیگناڵی مەعنەوەی و ڕوحی ئاسمانی بێت بۆ سەر زەوی. لەڕاستیدا لەو ساتە نوورین و مەعنەوییەدا پێغەمبەر ٍﷺ بە نوێنەرایەتی سەرجەم مرۆڤایەتی لەنێو ئەشکەوتی نووردا بوو بۆ ئەوەی کە: دوای دابڕانێکی زۆر یەکەم سیگناڵی ئاسمانی وەربگرێ.
ئەمە وەسیەتی هاوڵاتییەکی کوەیتییە بەناوی (نادیە جاروڵڵا) کە بەر لە مردنی ئەم ئامۆژگاریەی نووسیوە: له‌كاتی مردنم هیچ نیگه‌ران نیم و گرنگی به‌ لاشه‌م ناده‌م، چونكه‌ ئه‌وه‌ی پێویست بێ موسوڵمانان پێی هه‌ڵده‌ستن كه‌: ١- به‌رگم له‌به‌ر داده‌كه‌نن. ٢- ده‌مشۆن ٣- كفنم ده‌كه‌ن. ٤- له‌ماڵه‌كه‌ی خۆم ده‌رم ده‌كه‌ن. ٥- به‌ڕێم ده‌خه‌ن بۆ خانووه‌ نوێیه‌كه‌م(گۆڕ). ٦- زۆر كه‌س بۆ ناشتنم دێن... به‌ڵكوو زۆرێك كه‌س له‌به‌ر ناشتنی من كار و به‌ڵێنه‌كانیان هه‌ڵده‌وه‌شێننه‌وه‌ و ئاماده‌ی ناشتنی من ده‌بن. زۆربهشیان‌ ڕۆژێ له‌ ڕۆژان گوێبیستی ئامۆژگاریی من نه‌بوون.
شێخی پیران و ھەڵوێست بەرامبەر قڕکردنی ئەرمەن وەك نموونە شێخ سەعیدی پیران لە بەرامبەر ھەوڵەکانی حکومەتی (ئیتیحاد و تەرەقی) بۆ قڕکردنی ئەرمەنەکان لە سەروبەندی جەنگی جیھانی یەکەمدا، فتوایەکی مێژویی دەردەکا و بەوەش خزمەتێکی گەورە بە ئیسلام و کورد و ھەق و دادپەروەری دەکات. لە دەقی فتواکەی شێخی پیراندا ھاتووە؛ (هەركەسێك ئەرمەنيیەك بكوژێت وەك ئەوەيە موسوڵمانێكی كوشتبێت، داواتان لێ دەكەم بيانشارنەوە و ڕزگاريان بكەن لە دەست دوژمنكارانى توركيا، هەردەست درێژيیەك بۆيان حەرامە).
له‌ سه‌حه‌ردا، ڕۆژووگر بۆ خواردنی‌ پاروویه‌ك نان‌ و قومه‌ ئاوێك له‌ خه‌و هه‌ڵده‌ستێ‌، به‌ڵام پێویسته‌ ئه‌م (نان‌ و ئاوه‌) ــ هه‌ر له‌و سه‌ره‌تایه‌وه‌ ــ بیباته‌ سه‌ر خوانێكی‌ ڕۆحیی‌‌ و ئاسمانیش، پارشێو وه‌ك چۆن وزه‌یه‌كی‌ جه‌سته‌یی ده‌به‌خشێ‌، ده‌بێ‌ وزه‌یه‌كی‌ ڕۆحیش بدا به‌ ڕۆژووگر.
پرسیار: تکایە بە کورتی تیشکێ بخە سەر ژیانی خۆت، خاتوو هەڵاڵە محه‌ممه‌د ئەڵماس کێیە؟ وه‌ڵام: من هەڵاڵە محەممەد ئەڵماس، لەدایک بووى 1/7/1973 هەڵەبجەى شەهید، هەڵگرى بڕوانامەى بەکالوریوس لە شەریعەتى ئیسلامى و خاوەنى بڕوانامەى زانستى شەرعى و وەک ئەندامى کاراى سەندیکاى ڕۆژنامەنووسانى کوردستان لەم ناوەندە حزوورم هەیە هاوڕێ لەگەڵ ئەوەشدا ماوەی (٢٥) ساڵە وەک چالاکوانى ئافرەتان خاوەنى چەندین لێکۆڵینەوە و نووسین لە بوارى ئافرەتان و خێزاندا ئەرکی خۆم جێبەجێ کردووە.
چه‌ند خاڵێكی گرینگ سه‌باره‌ت به‌ ڕۆژوو و ڕه‌مه‌زان: ۱- ڕۆژوو وەک هەموو عیبادەتەکان گەر لە ناخی دڵەوە نەبێ، ئەوەندە ڕووناکیبەخش نییە. ئاگاداریی دڵ واتە بەردەوام لەبیرمان بێ کە بۆچی خواردنمان لە خۆمان قەدەغە کردووە و چاوەڕوان دەکرێ به‌و كرده‌وانه‌ چ شتێک لە ئێمەدا بەهێزتر بێ؟ مەبەست لە ڕۆژوو، بەدەستهێنانی خواپەرستی و تەقوایە: «لَعَلَّكُمْ تَتَّقُونَ» (به‌قه‌ڕه/۱۸۳)  ئەگەر بە دڵ لەبارەگای خوادا ئاماده‌ نەبین و به‌ بەردەوامی لە کاتی ڕۆژووانی ئاگادار نه‌بین، لە ڕۆحی رۆژوو و مەبەستی ئەم فەڕزە بەشێکی کەممان دەست دەکەوێ.
ڕۆژوو یه‌كێكه‌ له‌ نیشانه‌كانى به‌ندایه‌تیى ئێمه‌ بۆ خواى به‌دیهێنه‌رمان، بۆیه‌ بڕوامان وایه‌ ئه‌م ئه‌ركه‌ى كه‌ خستوویه‌ته‌ سه‌رشانمان، بێ حیكمه‌ت نییه‌ و داخوازییه‌كى سروشتیى (جه‌سته‌یى‌ و ده‌روونیى‌ و كۆمه‌ڵایه‌تیی) مرۆڤه‌. ئه‌مه‌ ڕاستییه‌كى ئاشكراى پێشچاوى ئێمه‌ى بڕواداره‌، پێش ئه‌وه‌ى هیچێك له‌ سوود و قازانجه‌ لاشه‌یى‌ و ده‌روونیى‌ و كۆمه‌ڵایه‌تییه‌كانى ڕۆژوو بزانین. به‌ڵام بۆ بیرخستنه‌وه‌ ئه‌م خاڵانه‌ ده‌خه‌مه‌ ڕوو:
تێکۆشە ئەو ئەرکانە لە ئەستەمترین باروودۆخدا ڕەچاو بکەی بۆوەی ڕەزامەندی خوا گیان وەدەست بێنی و لە ڕیزی خۆشەویستانی خوا بیت. لەڕاستیدا کەسانێک هەنگاوی بەبڕشت بۆ لای خوا هەڵدێنن و پشت بە خوا دەبستن، متمانە بە خوا دەکەن، ڕۆژ لە دوای ڕۆژ بەرەو پێش دەچن.
ڕه‌مه‌زان! ئه‌ی‌ نه‌سیمی‌ نه‌شئه‌به‌خشی‌ (په‌یكی‌ ڕه‌حمه‌ت) و شه‌ماڵی‌ شادی‌ هێنی‌ (مزگێنی‌ مه‌غفیره‌ت) و سروه‌‌ و سه‌بای‌ جه‌ژنانه‌ی‌ (ئازادی‌ له‌ ئاگری‌ قه‌هر)ی‌ خالیقی‌ قه‌ههار! جارێکی تر وه‌ره‌وە به‌ سه‌به‌ته‌ی‌ پڕ له‌ تفاقی‌ خێرته‌وه‌ چێژی‌ دڵڕفێنی‌ نه‌رمه‌ نزای‌ پارشێوان‌ و له‌ززه‌تی‌ بێ‌ چوونی‌ دوعای‌ به‌ کوڵی‌ ساتی‌ به‌ربانگمان بۆ بێنه‌وه‌.
خودا هەم مانای ژیانە و هەم ڕازی تەواوی وجوود، پەرستشەکان تەنها کلیلی گوشاکردنی ده‌رگای ڕازەکانن، خۆیان ئامانج نین، تەواوکردنیان هەوڵە و گوشابوونی ڕازەکانیش دواجەژن. کاتێک خودا وەک ڕازێک مرۆڤ دەستی پێی ڕادەگا، ئەو ساتە دەبێتە جەژن، ئەمەش پەرستشی ڕاستینە و دروست پێی دەگات.
لاى هه‌مووان ئاشكرایه‌ كه‌ مانگى ڕه‌مه‌زان، مانگى ده‌روازه‌ى په‌شیمانى و خه‌رمانه‌ى ئه‌جر و پاداشتى خواییه‌، ڕه‌مه‌زان خه‌ڵاتى په‌روه‌ردگاره‌ بۆ ئوممه‌ت‌ و نه‌ته‌وه‌ى پێغه‌مبه‌رى خۆشه‌ویست(د.خ). هه‌ر بەڕۆژى مانگی ‌ڕه‌مه‌زان ده‌توانین خۆمان ڕازاوه‌ و جوان‌ و شیرین‌ و پاك بكه‌ینه‌وه‌، ده‌توانین بیكه‌ینه‌ سه‌ره‌تاى په‌یوه‌ندییه‌كى به‌هێز له‌گه‌ڵ په‌روه‌ردگار و ئاشتكردنه‌وه‌ى دڵ‌ و ده‌روونمان...
جه‌نگە دینییەکان لەسەر فۆڕم بوون نەک واتا، لەمەسنەوی (مەولەوی)دا یەکێک لە بابەتە شێلگیرەکان بابەتی فۆڕم و واتا (مانای)ە. لەدونیای مەعریفەناسیدا ھەمیشە دوانەیی (بەرامبەرکێی)یەک لەڕووداوەکانی دەورووبەردا ھەیە، کە دواجا بۆتە ھۆی ئەوەی دوو گۆشەنیگاش بۆ تەفسیری دوونیا ھەبن: دونیا و ئاخیرەت، زەوی و ئاسمان...
کارل گوستاف یۆنگ لەبارەی دەرونناسی گەشەوە  نموونەیەکی جوان دەهێنێتەوە، دەڵێ کاتێک لافاو دێت، یەک مانا نادات بۆ دانیشتوانی باڵەخانەیەکی بەرز، ئەوانەی قاتی سەرەوەی باڵەخەنەکە یان ئەوانەی بەسەر شاخێکەوەن لێی دەڕوانن، بەڵام ئەوانەی قاتی خوارەوەی باڵەخانەکەن یان ئەوانەی لەبناری شاخەکەدان دەرگیری دەبن،  ئەمە مانای وا نییە لافاو بوونی نییە، بەڵکوو بەو مانایە دێ کە گۆشەی بۆ ڕوانین دەگۆڕێت، ئەمە نهێنی ئەوەیە هیچ شتێک ناتوانرێت یەک مانای ببێ، مانا میسداقێکی ناوەکییە بۆ مرۆڤ، مانا ڕەنگ دەداتە ژیان.
دەڵێن شنەبایەکی دڵڕفێن له ئاسمانەوە هەڵی کردووە و بڕیارە جەستە و دڵە ماندووەکان بلاوێنێتەوە، کانیاوێکی زوڵاڵ هەڵقوڵیوە و دەیەوێ گرد و تۆز و ژەنگاری تاوانەکان بشواتەوە و تێنوییەتی ساڵان و ڕۆژانی فیراق و هیجران بشکێنێ، مانگێک هەڵ هاتووە تریفەکەی هێندە تابان و پڕ نوورە کەوا تیشکی هەتاو کز و مات، بە شەرمەوە سەری دانەواندووە. لێزمه بارانێکی نەرم، نم نم دەستی پێ کردووە گوڵە سیس و ژاکاوەکان هەموو به بزە و خەندەوە کەوتوونەتە ڕێ بۆ پێشوازی، جێژوانێکی میهرەبانی ڕەخساوە کە زەوی له گەڵ ئاسمان ئاشت بێتەوە و ڕۆحەکان بە چاوپێکەوتنی یار گەش ببنەوە.
ڕێکاری جوان و بەکەڵک بۆ باشترین بەهرە لە ڕەمەزان: ١ـ هەر لە ئێستاوە بەجۆرێک بەرنامەڕێژی بکەن کە دوای مانگی پیرۆزی ڕەمەزان باشتر لە سه‌ره‌تا و لە میانەی ئەو بن. ٢ـ تەنیا پێنج ئامانج کە دەتانهەوێ لە ڕەمەزان بە ئەوان بگەن، دیاری بکەن. چاوەڕێی ئەوە مەکەن کە لە یەک نۆبەدا لە گشت لایەنەکان پێشڕەویتان هەبێت.
تکایه ساتیک تێرامان عنْ أَنَسٍ قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ : «کُلُّ بَنِی آدَمَ خَطَّاءٌ، وَخَیْرُ الْخَطَّائِینَ التَّوَّابُونَ» (ئیبنی ماجە/٤٢٥١) واته‌: هەموو ڕۆڵەکانی ئادەم خەتاکاران، باشترین خەتاکارەکان تۆبەکارەکانن.
چرکەساتێک لە به‌رده‌م پێغەمبەری خودا: عَنْ أَبِی هُرَیْرَهَ ، قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَیْهِ وَسَلَّمَ : ” الْمُؤْمِنُ الْقَوِیُّ خَیْرٌ وَأَحَبُّ إِلَى اللَّهِ مِنَ الْمُؤْمِنِ الضَّعِیفِ، وَفِی کُلٍّ خَیْرٌ؛…” موسلیم/۲۶۶ لە ئەبوو هوڕەیرە(خوای لێی ڕازی بێ) دەگێڕنەوە کە پێغەمبەری خوا ﷺدەیفەرموو؛ لەلای خوا بڕواداری بەهێز لە بڕواداری بێ ئیڕادە خوشەویستترە و هەر کامیان قازانجی (و خێر) خۆی هەیه‌... 
رَمَضـَانُ هَـلَّ هِـلالُـهُ ... وَظِلالُهُ وَ جَمَالُهُ فَالْقَلْبُ مَوصُولُ الْمُنى ... بِاللهِ جَلَّ جَلالُهُ. سروشت و پێكهاته‌ى مرۆڤ وایه‌ كه‌ گوناه‍ و هه‌ڵه‌ ده‌كات، تاوان ئه‌نجام ده‌دات، چ به‌رامبه‌ر خوا، چ به‌رامبه‌ر ئه‌وانی تر، ته‌نانه‌ت هه‌نێ جار به‌رامبه‌ر خودى خۆیشى سته‌م و تاوان ئه‌نجام ده‌دات.
Syndicate content