پیامبر-صلی‌الله‌علیه‌وسلم-، عفت و پاکدامنی

دلیر عباسی و لقمان حسن‌پور
خداوند منّان قوّه‌‌‌ای به نام قوّة شهویّه در درون انسان قرار داده است که باعث میل آدمی به لذت و فرار از درد می‌شود. اگر کسی به صورت متعادل از این قوّه بهره ببرد، به صفت عفت و پاکدامنی متصفت می‌شود. عفت عبارت است از مطيع و منقاد شدن قوه شهويه در برابر قوه عاقله. پیامبر-صلی‌الله‌علیه‌وسلم- همچنانکه مَثَلِ اعلای تمام فضایل بود، به بالاترین درجه‌ی پاکدامنی و عفّت در تمامی زمینه‌‌ها و انواع آن نیز رسیده بود و یکی از مأموریت‌های بسیار مهم وی در ابلاغ رسالتش تربیت و تعدیل همین قوّه در وجود انسان‌‌ها بود.
بنا به نقل يكي از همسران آن حضرت، روزي اسماء دختر ابوبكر(خواهر عایشه) در حالي كه لباسي نازك و بدن‌نما بر تن داشت وارد خانه پيامبر-صلی‌الله‌علیه‌وسلم- شد. پيامبر-صلی‌الله‌علیه‌وسلم- با ديدن وي در حالي كه روي از وي بر مي‌گرداند فرمود: زني كه به سن بلوغ مي‌رسد سزاوار نيست كه جز چهره و دو دست او مشاهده شود.(سنن ابي داود، ج 2، ص 270) ایشان با بیان این مطالب به اسماء علاوه بر این که بر داشتن صفت عفت سفارش می‌فرماید، در حین حال به لزوم پوشش خواهر زن در حضور داماد و نامحرم بودن آن دو نسبت به هم نیز تأکید می‌ورزد.
پیامبر-صلی‌الله‌علیه‌وسلم- در حدیثی دیگر می‌فرماید: «من یضمنُ لی ما بینَ لحییهِ و ما بینَ رجلیهِ أضمنُ لهُ الجنةَ»؛ هرکس ضمانت مابین دولب و دو رانش را برای من بنماید بهشت را برایش ضمانت می‌کنم.(بخاری و مسلم)
وقتی کسی عفیف و پاکدامن باشد، درونش را پاک می‌گرداند، از ارتکاب کارهای حرام خودداری می‌کند؛ شرمگاهش را از حرام باز می‌دارد، و عزت نفسش را بالا می‌برد.
اهمیت این صفت وقتی روشن می‌شود که، به بی بند و باری‌های جنسی در جهان کنونی نظری بیفکنیم. بی‌عفتی، نسل بشر را در معرض انقراض و تهدید جدّی قرار داده و مقام وی را به پایین‌تر از مقام بهائم تنزل داده است. تمامی معضلات جامعه‌ی انسانی و به کارگیری سه راهکار زر و زور و تزویر از جانب ظالمان بر علیه مظلومان از شهوت نان و جاه و جنس نشأت می‌گیرد. اینجاست که پیامبر-صلی‌الله‌علیه‌وسلم- داشتن عفت و پاکدامنی را به عنوان بهترین سپر در برابر بلای خانمان‌سوز بی‌بندو باری توصیه می‌کند و پیروانش را به متصف شدن به این اخلاق نیکو و مؤثر فرا می‌خواند تا با برخورداری از این صفت پسندیده سالم‌ترین جامعه‌ی انسانی را شکل دهند.